(ភ្នំពេញ)៖ សេដ្ឋកិច្ចរបស់កម្ពុជា នៅក្នុង​ឆ្នាំ២០២៥នេះ ត្រូវបានព្យាករថា នឹងមានកំណើន​៤.៨ ភាគរយ គឺធ្លាក់ចុះពី ៦ ភាគរយនៅឆ្នាំ២០២៤ ដោយសារសភាពការប្រឈម​ក្នុង និងក្រៅស្រុកបានដាក់សម្ពាធលើសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ច។ គោលនយោបាយសារពើពន្ធ និងរូបិយវត្ថុប្រកបដោយការប្រុងប្រយ័ត្ន អមដោយ​កំណែទម្រង់រចនាសម្ព័ន្ធចំគោលដៅច្បាស់លាស់ នឹងបន្តមានមុខងារ​សំខាន់ចាំបាច់ ដើម្បីទប់ទល់នឹងការធ្លាក់ចុះនេះ និងពង្រឹងភាពធន់របស់សេដ្ឋកិច្ច ទៅថ្ងៃមុខ។

របាយការណ៍បច្ចុប្បន្នភាពសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា សម្រាប់ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ ដែលមានចំណងជើងថា «ជម្នះការប្រឈម (Coping with Shocks)» ធ្វើការពិនិត្យមើលថាតើ ការធ្លាក់ចុះ នៃវិស័យអចលនទ្រព្យ ការរំខាននៅតាមព្រំដែន និងការរឹតបន្តឹងពាណិជ្ជកម្មថ្មីៗ កំពុងមានសម្ពាធដូចម្តេចខ្លះទៅលើកំណើនសេដ្ឋកិច្ច។ ការធ្លាក់ចុះនៃទីផ្សារអចលនទ្រព្យ បានធ្វើឱ្យតម្រូវការក្នុងស្រុក និងសកម្មភាពសំណង់ធ្លាក់ចុះ ខណៈដែលភាពតានតឹងនៅតាមព្រំដែនបានបង្អាក់សកម្មភាពក្នុង​ទីផ្សារការងារ និងក្នុង​វិស័យទេសចរណ៍។

លោកស្រី Tania Meyer នាយិកាធនាគារពិភពលោកប្រចាំនៅកម្ពុជា បានថ្លែងថា «ប្រទេសកម្ពុជាកំពុងឆ្លងកាត់ដំណាក់កាលដ៏លំបាកមួយ ដោយជួបបញ្ហាប្រឈមក្នុងស្រុក និងមកពីខាងក្រៅផ្ទួនៗគ្នា»។

លោកស្រីបន្ថែមទៀតថា «វិធានការការពារដ៏រឹងមាំ និង​កំណែទម្រង់ចំគោលដៅ អាចជួយប្រទេសឱ្យទប់ទល់នឹងសម្ពាធដែលកំពុង​មានមក​លើ​សេដ្ឋកិច្ច​។ ការការពារគ្រួសារងាយរងគ្រោះ រួមទាំងអ្នកដែល​ទើបនឹង​វិល​ត្រឡប់​ចូល​ស្រុកវិញ គឺ​ជា​កិច្ច​ការ​ចាំបាច់​ណាស់​។ ជាមួយគ្នានេះ ការកែលម្អ​បរិយាកាសអាជីវកម្ម ការ​ជួយដល់​សហគ្រាសក្រៅប្រព័ន្ធ និងការបង្កភាពងាយស្រួល​សម្រាប់​អាជីវកម្ម​ចុះបញ្ជីផ្លូវការ គឺមាន​សារៈសំខាន់ណាស់ដើម្បី​ពង្រីកសក្តានុពល​កំណើន បង្កលក្ខណៈស្មើភាព​សម្រាប់​ការធ្វើ​អាជីវកម្ម​​ និងបង្កើតការងារដែលមានគុណភាពកាន់តែប្រសើរឡើង»។

កម្ពុជាបានមកដល់ដំណាក់កាលមានសម្ពាធខ្លាំង ដោយនាំមកជាមួយ​នូវ​ស្ថានភាពម៉ាក្រូសេដ្ឋកិច្ចដែលមានទ្រនាប់ការពាររឹងមាំគួរសម។ ទុនបម្រុងអន្តរជាតិនៅតែមានភាពល្អប្រសើរ ដែលអាចធានាការនាំចូលបានប្រមាណ ៧.៥ខែ ខណៈដែលបំណុលសាធារណៈមានកម្រិតទាប គឺប្រហែល ២៦ ភាគរយនៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប (ផ.ស.ស)។ អតិផរណានៅស្ថិតក្នុងកម្រិតអាចគ្រប់គ្រងបាន ក្នុងអត្រាមធ្យម ២.៧ ភាគរយក្នុងឆ្នាំនេះ។

លំហូរវិនិយោគផ្ទាល់ពីបរទេស (FDI) សម្រេចបាន ២.៣ ប៊ីលានដុល្លារ ក្នុងឆមាសទីមួយនៃឆ្នាំ២០២៥ កើនឡើង ២៨.៤ភាគរយធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នាក្នុង​ឆ្នាំមុន ដែលជួយប៉ះប៉ូវដល់អតុល្យភាពនៅ​ខាងក្រៅបានដែរ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ប្រសិទ្ធភាពនៃការប្រមូលចំណូលរបស់រដ្ឋាភិបាលត្រូវបានរំពឹងថានឹងមិនកើនទេ​ ដោយសារតម្រូវ​ការប្រើប្រាស់ខ្សោយជាងមុន ហើយឱនភាពគណនីចរន្តត្រូវបានរំពឹងថានឹងរីកកាន់តែធំ។

ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងបញ្ហាប្រឈមទាំងនេះ របាយការណ៍បានលើកឡើងនូវ​វិធានការបន្ទាន់មួយចំនួន ដូចជាការផ្តល់​ប្រាក់សង្គ្រោះបន្ទាន់ ការបណ្តុះបណ្តាល និងការស្វែងរកការងារសម្រាប់ពលករចំណាកស្រុកដែលបាន​ត្រឡប់មកវិញ ដើម្បីជួយដល់គ្រួសារដែលងាយរងគ្រោះ និងគាំទ្រដល់តម្រូវការក្នុងស្រុក។ កំណែទម្រង់រយៈពេលមធ្យម គួរតែ​ផ្តោតលើការកាត់បន្ថយថ្លៃដើមក្នុង​ការធ្វើអាជីវកម្ម ការកែលម្អលទ្ធភាពឱ្យ​សហគ្រាសខ្នាតតូចអាចទទួលបានហិរញ្ញវត្ថុយកធ្វើដើមទុន និងការសម្រួលពាណិជ្ជកម្មនិងភស្តុភារតាមរយៈឌីជីថលូបនីយកម្ម។

ជំពូកផ្តោតពិសេសស្តីពី «ការមើលស៊ីជម្រៅទៅក្នុង​សេដ្ឋកិច្ចក្រៅប្រព័ន្ធ» ពិនិត្យមើលលក្ខណៈ និងសមិទ្ធកម្ម​នៃអាជីវកម្មក្រៅប្រព័ន្ធ ដែលមានចំនួនប្រហែល ៩០ ភាគរយនៃសហគ្រាសទាំងអស់ និង ៨៨ ភាគរយនៃការងារនៅកម្ពុជា។ ចំនួននេះសបញ្ជាក់ពីសារៈសំខាន់របស់អាជីវកម្ម​ក្រៅប្រព័ន្ធ និង​ការងារ​នៅ​តាម​អាជីវកម្ម​ទាំងនោះ ក្នុងការទ្រទ្រង់ប្រាក់ចំណូលគ្រួសារ និងគាំទ្រភាពធន់នៃសេដ្ឋកិច្ច ក្នុងពេល​មាន​​ការ​ប្រឈម​ថ្មីៗនេះ។

ការវិភាគរកឃើញថា ក្រុមហ៊ុនក្រៅប្រព័ន្ធ ជាមធ្យម មានផលិតភាពទាបជាងក្រុមហ៊ុនក្នុងប្រព័ន្ធ ២.៦ ដង។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ វិស័យក្រៅប្រព័ន្ធមានទិដ្ឋ​ភាពសម្បូរបែប រាប់តាំងពី «សហគ្រាសរកស៊ីត្រដាប​ត្រដួស (Survival Enterprises)» ដែលផ្តល់ជីវភាពជា​មូលដ្ឋានសម្រាប់គ្រួសារងាយរងគ្រោះ រហូតដល់ «សហគ្រាសមានសមិទ្ធកម្ម​ខ្ពស់ (High Performers)» ដែលអាចមានផលិតភាពស្មើ ឬលើសក្រុមហ៊ុនក្នុងប្រព័ន្ធ ហើយជួនកាលរកស៊ី​ប្រកួតប្រជែង ​នៅលើទីលានមួយ​ដែលមិនស្មើភាពគ្នា។

របាយការណ៍នេះ ផ្តល់អនុសាសន៍ឱ្យពង្រីកកិច្ចគាំពារសង្គមសម្រាប់ម្ចាស់ «សហគ្រាសរកស៊ី​ត្រ​ដាប​ត្រដួស» ជួយអាជីវកម្មក្រៅប្រព័ន្ធដែលមានសក្តានុពលឱ្យរីកចម្រើន និងបង្កើនផលិតភាពរបស់ពួកគេ និងជួយអាជីវកម្មក្រៅប្រព័ន្ធដែលមានផលិតភាពខ្ពស់បំផុតឱ្យចូលក្នុងប្រព័ន្ធ តាមរយៈការបញ្ចុះថ្លៃចុះបញ្ជី ការពង្រីកសេវាកម្មឌីជីថល និងការផ្តល់ប្រការលើកទឹកចិត្តច្បាស់លាស់។

របាយការណ៍បច្ចុប្បន្នភាពសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា គឺជាកម្រងរបាយការណ៍ប្រចាំឆមាសរបស់ធនាគារពិភពលោក៕