* ប្រធានាធិបតីបារាំង ម៉ាក្រុង ចង់ឲ្យមានការបង្រៀនភាសាបារាំងកាន់តែច្រើនថែមទៀតនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា
* ប្រមុខដឹកនាំកម្ពុជា-បារាំង បង្កើតភាពជាដៃគូកម្រិតថ្មី ជាមួយនឹងការចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងចំនួន២៩
* សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត ថ្លែងអំណរគុណប្រទេសបារាំង និងលោក ម៉ាក្រុង ដែលបានខិតខំសម្របសម្រួលរកដំណោះស្រាយដោយសន្តិវិធី លើបញ្ហាព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ
* សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត ប្រកាសពីមហិច្ឆតារបស់កម្ពុជា ក្នុងការក្លាយជា «ស្ពាន FinTech» ដើម្បីតភ្ជាប់ប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យាហិរញ្ញវត្ថុរវាងបណ្តាប្រទេសនិយាយភាសាបារាំង និងតំបន់អាស៊ាន
* ប្រធានាធិបតីបារាំង ម៉ាក្រុង និងលោកជំទាវទីមួយ ចូលក្រាបបង្គំគាល់ ព្រះមហាក្សត្រខ្មែរ នៅព្រះបរមរាជវាំង ក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចផ្លូវរដ្ឋជាប្រវត្តិសាស្ត្រនៅកម្ពុជា
* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ទទួលស្វាគមន៍យ៉ាងកក់ក្តៅចំពោះ លោក អេម៉ានុយអែល ម៉ាក្រុង ប្រធានាធិបតីបារាំង នៅវិមានសាមគ្គីភាព មុនជំនួបប្រជុំកំពូល
* សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត អញ្ជើញបើកផ្លូវការព្រឹត្តិការណ៍ហ្វ្រង់កូតិច២០២៦
* ព្រះមហាក្សត្រកម្ពុជា រៀបចំព្រះរាជពិធីលៀងសាយភោជន៍ជូនប្រធានាធិបតីបារាំង និងគណៈប្រតិភូ ក្នុងឱកាសអញ្ជើញមកបំពេញទស្សនកិច្ចផ្លូវរដ្ឋនិង ឱកាសកិច្ចប្រជុំកំពូលហ្វ្រង់កូហ្វូនីនៅកម្ពុជា
* ព្រះមហាក្សត្រ៖ «សេចក្តីស្អប់មិនអាចរំលាយដោយសេចក្តីស្អប់បានឡើយ», ស្នាមញញឹមខ្មែរ នឹងធ្វើជាសារសន្តិភាពទៅកាន់ពិភពលោក
* ព្រះមហាក្សត្រ អំពាវនាវឱ្យផ្តល់តួនាទីពេញលេញដល់យុវជនក្នុងការកសាងសន្តិភាព និងវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះថាមពលវ័យក្មេងនៃទ្វីបអាហ្វ្រិក
* ព្រះមហាក្សត្រ រំឭកពីព្រះរាជបេសកកម្ម «ព្រះបរមរតនកោដ្ឋ» ក្នុងការបង្កើតហ្វ្រង់កូហ្វូនី និងចំខួប ៦០ឆ្នាំនៃសំឡេង លោក ហ្សាល ដឺហ្គោល អតីតប្រធានាធិបតីបារាំងនៅភ្នំពេញ
* អគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ អះអាងថា ពិភពលោក បច្ចុប្បន្ន ចំណាយលើយោធាធំជាងជំនួយអភិវឌ្ឍន៍១៣ដង និងអំពាវនាវឱ្យប្រែក្លាយទំនុកចិត្តហ្វ្រង់កូហ្វូនីទៅជាសន្តិភាពពិតប្រាកដ
* សម្ដេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត៖ កម្ពុជា មានបំណងប្រែក្លាយភ្នំពេញ ឲ្យទៅជាស្ពានភ្ជាប់រវាងអាស៉ី និងលំហហ្វ្រង់កូហ្វូនី
* សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត ស្នើឱ្យមានសកម្មភាពគន្លឹះចំនួនបី គឺការបង្ការ ការត្រៀមខ្លួន និងការកសាងវិបុលភាព
* សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត៖ កម្ពុជានិយាយពីសន្តិភាព ពីព្រោះកម្ពុជាធ្លាប់ឆ្លងកាត់សង្រ្គាម, កម្ពុជាដឹងច្បាស់ថាសង្រ្គាមបានបំផ្លិចបំផ្លាញអ្វីខ្លះ ហើយកម្ពុជាក៏ដឹងច្បាស់ថា សន្តិភាពនាំមកនូវលទ្ធភាពអ្វីខ្លះ
* ⁨CoolApp របស់កម្ពុជាមានមុខងារ «Reel» ថ្មី ផ្តល់បទពិសោធន៍អូសមើលវីដេអូខ្លីៗដូចបណ្តាញសង្គម TikTok

លើសពីរឿងអាស្រូវស្នេហ៍! ហេតុអ្វីករណី Alice Huang និង Jensen Huang ក្លាយជាសង្គ្រាមចារកម្ម AI រវាងអាមេរិក និងចិន?

11-11-2026 12:15

(វ៉ាស៊ីនតោន)៖ ការផ្ទុះឡើងនៃរឿងរ៉ូវអាស្រូវស្នេហាក្រៅផ្លូវការរវាងលោក Jensen Huang (ស្ថាបនិក និងជានាយកប្រតិបត្តិក្រុមហ៊ុន Nvidia) និងលោកស្រី Alice Huang (អតីតថ្នាក់ដឹកនាំក្រុមហ៊ុន Megaspeed) មិនត្រឹមតែជា «រឿងរ៉ូវស្នេហាត្រីកោណ» ក្នុងរង្វង់មហាសេដ្ឋី ឬជាវិបត្តិគ្រួសារធម្មតានោះទេ តែវាបានប្រែក្លាយទៅជា «ចំណុចក្តៅគគុកនៃសង្គ្រាមត្រជាក់បច្ចេកវិទ្យា (Tech Cold War)» រវាងមហាអំណាចសហរដ្ឋអាមេរិក និងប្រទេសចិន។

ហេតុអ្វីបានជារឿងរ៉ូវអាស្រូវបុគ្គលមួយនេះ អាចអង្រួនដល់ស្ថាប័នសន្តិសុខជាតិអាមេរិក (US Intelligence) និងមន្ទីរបញ្ចកោណ? ខាងក្រោមនេះជាការវិភាគជុំវិញមុំចារកម្ម និងភូមិសាស្ត្រនយោបាយ AI។

១. បន្ទះឈីប AI ៖ «គ្រាប់ពេជ្រ» នៃសង្គ្រាមភូមិសាស្ត្រនយោបាយ
ដើម្បីយល់អំពីជម្រៅនៃករណីនេះ យើងត្រូវយល់ពីតម្លៃនៃក្រុមហ៊ុន Nvidia៖
- អាវុធយុទ្ធសាស្ត្រ AI៖ បន្ទះឈីប GPU (ដូចជា H100, B200) របស់ Nvidia គឺជា «ខួរក្បាល» នៃបច្ចេកវិទ្យា Artificial Intelligence, អាវុធស្វ័យប្រវត្តិ, ប្រព័ន្ធចារកម្មឌីជីថល, និងមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យជាតិ។
- ការបិទខ្ទប់របស់អាមេរិក (US Export Controls)៖ រដ្ឋាភិបាលសហរដ្ឋអាមេរិកបានដាក់ចេញនូវវិធានការតឹងរ៉ឹងបំផុត ដោយហាមឃាត់មិនឱ្យ Nvidia នាំចេញបន្ទះឈីប AI ជឿនលឿនបំផុតទៅកាន់ប្រទេសចិនឡើយ ដើម្បីរារាំងចិនមិនឱ្យអភិវឌ្ឍសមត្ថភាពយោធា AI លឿនជាងអាមេរិក។
- តម្លៃនៃព័ត៌មានសម្ងាត់៖ ការចូលទៅដល់ទិន្នន័យសម្ងាត់ពីខ្សែចង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់ បច្ចេកវិទ្យាស្នូល ឬផែនការយុទ្ធសាស្ត្ររបស់ Jensen Huang គឺជា «រតនសម្បត្តិ» សម្រាប់ភ្នាក់ងារសន្តិសុខនៃប្រទេសគូប្រជែង។

២. សង្ស័យលើល្បិច «Honeytrap» និងប្រតិបត្តិការចារកម្ម
ពាក្យថា Honeytrap នៅក្នុងពិភពចារកម្ម សំដៅលើការប្រើប្រាស់សម្រស់ ស្នេហា ឬទំនាក់ទំនងជិតស្និទ្ធ ដើម្បីចូលកៀកនឹងបុគ្គលដែលមានឥទ្ធិពល ក្នុងការទាញយកព័ត៌មានសម្ងាត់ ឬបង្កើតអំណាចគាបសង្កត់ (Blackmail)។
- ប្រវត្តិ និងទំនាក់ទំនងស្មុស្មាញ៖ លោកស្រី Alice Huang (ឈ្មោះចិន Huang Le) មានប្រវត្តិការងារពាក់ព័ន្ធនឹងបណ្តាញសារព័ត៌មាន និងធនាគារ មុនពេលកាន់តំណែងនៅ Megaspeed (ក្រុមហ៊ុន Data Center ដៃគូ Nvidia ក្នុងសិង្ហបុរី)។ ភ្នាក់ងារសន្តិសុខអាមេរិកបានសង្ស័យថា ទំនាក់ទំនងស្នេហានេះ អាចជាប្រតិបត្តិការរៀបចំទុកមុន (Targeted Intelligence Operation) របស់សេវាសន្តិសុខបរទេស។
- ករណីក្រុមហ៊ុន Megaspeed៖ អ្វីដែលធ្វើឱ្យអាមេរិកកាន់តែសង្ស័យ គឺក្រុមហ៊ុន Megaspeed ដែលលោកស្រី Alice ធ្លាប់គ្រប់គ្រង ត្រូវបានគេស៊ើបអង្កេតជុំវិញការទិញបន្ទះឈីប AI តម្លៃរាប់ពាន់លានដុល្លារ ថាអាចជា «ក្រុមហ៊ុនបាំងមុខ (Front Company)» ក្នុងការលួចបញ្ជូនបន្ទះឈីប Nvidia ទៅឱ្យប្រទេសចិន ដោយបំពានច្បាប់បិទខ្ទប់។

៣. ប្រតិកម្មពីភាគីអាមេរិក និងចិន
- សម្ពាធពីសភា និង FBI៖ សភាអាមេរិក និងភ្នាក់ងារ FBI បានចាប់ផ្តើមតាមដានករណីនេះយ៉ាងយកចិត្តទុកដាក់ ដោយសារតែ Nvidia គឺជាក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាយុទ្ធសាស្ត្រជួរមុខរបស់អាមេរិក។ អ្នកនយោបាយអាមេរិកព្រួយបារម្ភពី «ការជ្រៀតជ្រែក និងការបែកធ្លាយបច្ចេកវិទ្យា» តាមរយៈទំនាក់ទំនងផ្ទាល់ខ្លួនរបស់នាយកប្រតិបត្តិ។
- ការបដិសេធយ៉ាងដាច់អហង្ការពីចិន៖ ក្រសួងការបរទេសចិនបានចេញមុខបដិសេធការចោទប្រកាន់ទាំងស្រុង ដោយហៅរបាយការណ៍ស៊ើបអង្កេតទាំងនេះថាជា «យុទ្ធនាការលាបពណ៌ បង្កើនកំដៅ និងប្រឌិតរឿង» របស់សហរដ្ឋអាមេរិក ដើម្បីធ្វើបាបក្រុមហ៊ុន និងបុគ្គលដែលមានប្រភពដើមពីចិន។

៤. ជំហរផ្លូវការរបស់ Nvidia និងអនាគតសន្តិសុខ AI
ទោះបីជាសង្គ្រាមចារកម្មនេះកំពុងក្តៅគគុកក៏ដោយ ក្រុមហ៊ុន Nvidia បានចេញមុខអះអាងជាសាធារណៈថា ក្រុមប្រឹក្សាភិបាលមិនទាន់រកឃើញភស្តុតាងណាមួយ ដែលបង្ហាញថាមានការបែកធ្លាយទិន្នន័យសម្ងាត់ ឬប៉ះពាល់ដល់សន្តិសុខជាតិអាមេរិកឡើយ។

ទោះជាយ៉ាងណា ករណីនេះបានក្លាយជា «រលកស៊ូណាមិព្រមាន» ដំបូងគេបង្អស់នៅក្នុងយុគសម័យ AI ដែលបង្ហាញថា សង្គ្រាមចារកម្មរវាងមហាអំណាច មិនមែនកើតឡើងត្រឹមតែតាមប្រព័ន្ធ Internet ឬការលួច Hack នោះទេ ប៉ុន្តែវាអាចកើតឡើងតាមរយៈ «ការជ្រៀតជ្រែកកៀកកិតថ្នាក់ដឹកនាំកំពូល» នៃក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាយក្សលើពិភពលោក៕