(ភ្នំពេញ)៖ លោកបណ្ឌិត ឈត ប៊ុនថង អ្នកជំនាញទស្សនវិជ្ជានិងសមាជិកបម្រុងនៃរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា បានលើកឡើងថា មកដល់ថ្ងៃទី២៨ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ គឺជាខួបមួយឆ្នាំពេញ នៃទំព័រប្រវត្តិសាស្ត្រដ៏ខ្លោចផ្សានិងក្តៅគគុក ដែលកងទ័ពឈ្លានពានថៃបានរំលោភបំពានយ៉ាងកម្រោលមកលើដែនដីអធិបតេយ្យភាពនិងបូរណភាពទឹកដីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។

លោកបណ្ឌិតថា មួយឆ្នាំបានកន្លងផុតទៅ ប៉ុន្តែស្នាមរបួសនៅលើទឹកដីមាតុភូមិ និងស្នាមឈាមរបស់វីរជនយើង មិនត្រូវអនុញ្ញាតឱ្យរលុបបាត់ទៅតាមពេលវេលានោះឡើយ។ នេះគឺជាការដាស់សតិកូនខ្មែរគ្រប់រូប៖ កុំភ្លេចការឈឺចាប់ កុំបំភ្លេចគុណបំណាច់ ហើយដាច់ខាតមិនត្រូវបណ្តោយឱ្យពលិកម្មដ៏ឧត្តុង្គឧត្តមនេះ ក្លាយជាការលះបង់ដែលឥតន័យនោះឡើយ។

១. សច្ចធម៌នៃពលិកម្ម៖ តម្លៃដែលមិនអាចកាត់ថ្លៃបាន
នៅចំពោះមុខការគំរាមកំហែងដោយអាវុធពីប្រទេសជិតខាង កម្ពុជាអាចឈរជើងយ៉ាងរឹងមាំទៅបាន គឺដោយសារតែសាច់ស្រស់ ឈាមស្រស់ និងស្មារតីស្នេហាជាតិដ៏មហិមារបស់៖

- វីរយុទ្ធជននៃកងយោធពលខេមរភូមិន្ទ៖ ដែលបានឈរជើងនៅជួរមុខ បញ្ឈរទ្រូងទប់ទល់នឹងគ្រាប់កាំភ្លើងធំ សព្វាវុធគ្រប់ប្រភេទ និងការវាយលុករបស់សត្រូវ។

- វីរនគរបាលជាតិ៖ ដែលបានឈរការពារខ្សែបន្ទាត់ព្រំដែន ថែរក្សាសន្តិសុខផ្ទៃក្នុង និងរួមសុខរួមទុក្ខជាមួយប្រជាពលរដ្ឋនៅក្នុងសមរភូមិ។

- កងកម្លាំងអាវុធហត្ថនិងកងកម្លាំងដទៃទៀត៖ ដែលបានបំពេញភារកិច្ចយ៉ាងសកម្ម គ្មានការរារែក គ្មានការស្តាយស្រណោះសូម្បីតែជីវិត។

លោកបណ្ឌិត ឈត ប៊ុនថង បានបញ្ជាក់ថា៖ «គ្រប់តំណក់ឈាមដែលបានជ្រាបចូលទៅក្នុងដីស្រែចំការ និងព្រៃភ្នំតាមព្រំដែន គឺជាខែលការពារព្រលឹងជាតិ។ បើគ្មានការលះបង់របស់បងប្អូនកងកម្លាំងទាំងអស់នោះទេ ម្ល៉េះសមពេលនេះ សេចក្តីថ្លៃថ្នូរ និងឯករាជ្យភាពរបស់យើង ត្រូវបានគេជាន់ឈ្លីបាត់ទៅហើយ»។ ដើម្បីកុំឱ្យការលះបង់នេះទៅជាឥតន័យ កូនខ្មែរគ្រប់រូបត្រូវតែចងចាំឈ្មោះ និងវីរភាពរបស់វីរយុទ្ធជនទាំងអស់ជាប់ក្នុងបេះដូងជានិច្ច។

២. តើយើងរៀនសូត្របានអ្វីខ្លះពីព្រឹត្តិការណ៍ឈ្លានពាននេះ?
មេរៀនដែលដូរដោយឈាមនិងទឹកភ្នែកកាលពីមួយឆ្នាំមុន បានបង្រៀនប្រជាជាតិខ្មែរនូវការណ៍ពិតជាក់ស្តែងចំនួន៣៖

- មេរៀនទី១៖ ច្បាប់អន្តរជាតិត្រូវការកម្លាំងពិតប្រាកដមកធ្វើជាបង្អែក៖ ទោះបីជាយើងត្រូវតែប្រកាន់ខ្ជាប់នូវផ្លូវច្បាប់និងសន្តិវិធីក៏ដោយ ក៏ប៉ុន្តែនៅក្នុងនយោបាយពិភពលោក បើប្រទេសមួយទន់ខ្សោយ នោះសិទ្ធិនិងច្បាប់ក៏ត្រូវបានគេមើលរំលងដែរ។ ភាពរឹងមាំនៃកងទ័ពនិងសេដ្ឋកិច្ច គឺជាបង្អែកតែមួយគត់ដើម្បីការពារច្បាប់។

- មេរៀនទី២៖ សាមគ្គីភាពជាតិ គឺជាអាវុធយុទ្ធសាស្ត្រខ្ពស់បំផុត៖ ខ្មែររៀនសូត្របានថា នៅពេលដែលមានអាសន្ន មានតែខ្មែរនិងខ្មែរទេដែលឈឺឆ្អាលនិងជួយគ្នា។ ការបែកបាក់ផ្ទៃក្នុង គឺជាឱកាសមាសរបស់សត្រូវ។

- មេរៀនទី៣៖ ការពឹងផ្អែកលើខ្លួនឯង៖ គ្មានទាហានបរទេសណាមកស្លាប់ជំនួសយើងដើម្បីការពារដីខ្មែរនោះទេ។ យើងត្រូវតែមានសមត្ថភាពគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការការពារខ្លួន។

៣. ផ្លូវដែលត្រូវទៅមុខ៖ ចូរប្រែក្លាយការឈឺចាប់ ទៅជាការបង្កើនសមត្ថភាពគ្រប់វិស័យ

ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងពលិកម្មរបស់វីរជន និងធានាថាប្រវត្តិសាស្ត្រដ៏ឈឺចាប់នេះមិនត្រឡប់មកវិញ កម្ពុជាត្រូវតែធ្វើសកម្មភាពយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់ និងមានយុទ្ធសាស្ត្រច្បាស់លាស់៖

* តើចាប់ពីពេលនេះទៅមុខយើងត្រូវធ្វើអ្វីខ្លះ?

យើងត្រូវរួមគ្នាបង្កើត «ខែលការពារជាតិយុគសម័យថ្មី» ដែលមិនមែនមានត្រឹមតែសព្វាវុធនោះទេ ប៉ុន្តែក៏ត្រូវមានខែលសមត្ថភាពគ្រប់វិស័យដែរ។

* ត្រូវយើងធ្វើដូចម្តេច?

- វិស័យការពារជាតិ (ខែលដែកថែប)៖ បន្តធ្វើទំនើបកម្មកងទ័ព កងនគរបាល និងកងកម្លាំងទាំងអស់ ទាំងផ្នែកយុទ្ធសាស្ត្រ ចំណេះដឹងបច្ចេកវិទ្យាយោធា និងសមត្ថភាពប្រើប្រាស់អាវុធទំនើបៗ។ ការហ្វឹកហ្វឺនត្រូវតែធ្វើឡើងជាប្រចាំនិងប្រកបដោយភាពឆ្លាតវៃ។

១. វិស័យសេដ្ឋកិច្ច (ខែលហិរញ្ញវត្ថុ)៖ កូនខ្មែរគ្រប់រូបត្រូវតែប្រឹងប្រែងពង្រឹងសេដ្ឋកិច្ចជាតិ តាមរយៈការគាំទ្រផលិតផលក្នុងស្រុក ការបង្កើតការងារ និងការកាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើប្រទេសជិតខាង។ ប្រទេសដែលមានសេដ្ឋកិច្ចឯករាជ្យ ទើបមានសំឡេងនយោបាយខ្លាំងនៅលើឆាកអន្តរជាតិ។

២. វិស័យអប់រំនិងចរិតលក្ខណៈជាតិ (ខែលខួរក្បាល)៖ យុវជនជំនាន់ក្រោយត្រូវតែខំរៀនសូត្រ មិនត្រឹមតែវិទ្យាសាស្ត្រនិងបច្ចេកវិទ្យាប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែត្រូវសិក្សាឱ្យបានស៊ីជម្រៅពី ប្រវត្តិសាស្ត្រ ច្បាប់អន្តរជាតិ និងសន្ធិសញ្ញាព្រំដែនដែរ។ យើងត្រូវការពារទឹកដីដោយចំណេះដឹង និងភស្តុតាងច្បាប់ដ៏រឹងមាំ។

៣. អភិវឌ្ឍន៍តំបន់ព្រំដែន៖ ប្រែក្លាយតំបន់ព្រំដែនទៅជាខ្សែក្រវាត់សេដ្ឋកិច្ច រៀបចំឱ្យមានហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ផ្លូវថ្នល់ ទឹក ភ្លើង និងការរស់នៅរបស់ប្រជាពលរដ្ឋឱ្យបានច្រើន ពីព្រោះ «ប្រជាពលរដ្ឋនិងការអភិវឌ្ឍ គឺជាបង្គោលព្រំដែនរស់ដ៏រឹងមាំបំផុត»។

* សេចក្តីសន្និដ្ឋាន៖ ការឈឺចាប់កាលពីមួយឆ្នាំមុន បានក្លាយជាឱសថជូរចត់ដ៏មានប្រសិទ្ធភាព ដាស់ឱ្យកូនខ្មែរភ្ញាក់ពីដំណេក។ យើងមិនអាចបំភ្លេចឡើយនូវរាល់តំណក់ឈាមរបស់វីរយុទ្ធជន វីរនគរបាល និងកងកម្លាំងគ្រប់ទិសទី។ ប៉ុន្តែ ការចងចាំដ៏ល្អបំផុត មិនមែនជាការអង្គុយយំសោកឬការខឹងសម្បារដោយគ្មានទិសដៅនោះទេ ចូរយុជនខ្មែរគ្រប់រូប ងើបឈរឡើង ពត់ខ្នងឱ្យត្រង់ ក្តាប់ដៃឱ្យណែន ហើយប្តេជ្ញាចិត្តថា ៖ «នឹងធ្វើឱ្យខ្លួនឯងខ្លាំង ធ្វើឱ្យប្រជាជាតិខ្លាំង»។

នៅពេលដែលខ្មែរគ្រប់រូបខ្លាំង ខ្មែរគ្រប់រូបមានចំណេះដឹង និងសេដ្ឋកិច្ចរឹងមាំ នោះហើយគឺជាការសងគុណដ៏ឧត្តុង្គឧត្តមបំផុតចំពោះវិញ្ញាណក្ខន្ធវីរជនរបស់យើង និងជាការធានាដ៏មានឥទ្ធិពលបំផុតថា៖ «ទឹកដីខ្មែរ នឹងនៅតែជាជម្រកដ៏សុខសាន្ត និងមានសេចក្តីថ្លៃថ្នូររបស់កូនចៅខ្មែររាប់ពាន់ជំនាន់តទៅមុខទៀត!»៕