(ពោធិ៍សាត់)៖ នាថ្ងៃទី២៣ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦នេះ នៅសាលប្រជុំទេពឧកញ៉ា ឃ្លាំង មឿង សាលាខេត្តពោធិ៍សាត់, គណៈកម្មាធិការសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា បានរៀបចំ «សិក្ខាសាលាផ្សព្វផ្សាយរបាយការណ៍ជាតិ ស្តីពីការអនុវត្តកតិកាសញ្ញាអន្តរជាតិ ស្តីពីសិទ្ធិពលរដ្ឋ និងនយោបាយ» ក្រោមអធិបតីភាពដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់របស់ លោក កែវ រ៉េមី ទេសរដ្ឋមន្ត្រី និងជាប្រធានគណៈកម្មាធិការសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា។ ពិធីនេះក៏មានការអញ្ជើញចូលរួមពី លោក ខូយ រីដា អភិបាលនៃគណៈអភិបាលខេត្តពោធិ៍សាត់ ព្រមទាំងលោក លោកស្រី តំណាងមន្ទីរ-អង្គភាពនានាជុំវិញខេត្ត និងសិក្ខាកាមយ៉ាងច្រើនកុះករ។

មានមតិស្វាគមន៍នាឱកាសនោះ លោក ខូយ រីដា អភិបាលខេត្តពោធិ៍សាត់ បានលើកឡើងពីសមិទ្ធផលរីកចម្រើនលើគ្រប់វិស័យរបស់ខេត្ត ក្រោមការដឹកនាំដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់របស់ សម្តេចបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃកម្ពុជា។ លោកអភិបាលខេត្តបានគូសបញ្ជាក់ពីជោគជ័យសំខាន់ៗ រួមមាន៖ ការរៀបចំសោភ័ណភាពទីក្រុងឱ្យមានភាពស្រស់ស្អាត, ការសាងសង់ទំនប់ស្ទាក់ទឹកស្ទឹងពោធិ៍សាត់២ ដែលជាមរតកដ៏មានតម្លៃមិនអាចកាត់ថ្លៃបានសម្រាប់វិស័យកសិកម្ម និងការធានាសុវត្ថិភាពសង្គមជូនប្រជាពលរដ្ឋ តាមរយៈការអនុវត្តយ៉ាងសកម្ម នូវគោលនយោបាយ «ភូមិ ឃុំ សង្កាត់ មានសុវត្ថិភាព»។

ថ្លែងក្នុងអង្គសិក្ខាសាលានោះដែរ លោក កែវ រ៉េមី បានសម្តែងការកោតសរសើរយ៉ាងជ្រាលជ្រៅ ចំពោះការដឹកនាំដ៏ប៉ិនប្រសប់របស់ លោក ខូយ រីដា ដែលបានខិតខំប្រែមុខមាត់ខេត្តពោធិ៍សាត់ ឱ្យក្លាយជា «ខេត្តគំរូ» ក្នុងការគ្រប់គ្រងសណ្តាប់ធ្នាប់ និងអនាម័យបរិស្ថាន។ លោកទេសរដ្ឋមន្ត្រីបានសង្កត់ធ្ងន់ថា «ខេត្តពោធិ៍សាត់ដែលគ្មានសំរាមតាមដងផ្លូវ គឺជាសក្ខីភាពនៃភាពជាអ្នកដឹកនាំដ៏ឈ្លាសវៃ និងការចូលរួមយ៉ាងសកម្មរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ ដែលនេះហើយគឺជាការលើកកម្ពស់សិទ្ធិរស់នៅក្នុងបរិស្ថានស្អាត និងមានសុខភាពល្អ»។

ទន្ទឹមនឹងនេះ លោកទេសរដ្ឋមន្ត្រី ក៏បានជម្រាបជូនពីគោលបំណងសំខាន់ៗ នៃសិក្ខាសាលាផ្សព្វផ្សាយរបាយការណ៍ជាតិនេះ គឺដើម្បីបង្ហាញពីកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ក្នុងការការពារសិទ្ធិមនុស្ស និងបំពេញកាតព្វកិច្ចជាសមាជិកអង្គការសហប្រជាជាតិ ព្រមទាំងមានគោលដៅបញ្ជ្រាបការយល់ដឹងដល់រដ្ឋបាលថ្នាក់ក្រោមជាតិ ដើម្បីជំរុញការចូលរួមអនុវត្តអនុសាសន៍ពាក់ព័ន្ធនឹងសិទ្ធិពលរដ្ឋ និងនយោបាយឱ្យកាន់តែមានប្រសិទ្ធភាព។

ជាមួយគ្នានោះដែរ លោក កែវ រ៉េមី បានជម្រាបជូនថា កម្ពុជាបានផ្តល់សច្ចាប័នលើកតិកាសញ្ញាអន្តរជាតិស្តីពីសិទ្ធិពលរដ្ឋ និងនយោបាយ (ICCPR) តាំងពីឆ្នាំ១៩៩២។ រាជរដ្ឋាភិបាលបានដាក់របាយការណ៍ចំនួន ៣លើករួចមកហើយ (ចុងក្រោយនៅឆ្នាំ២០១៩) ហើយគ្រោងដាក់របាយការណ៍បន្ទាប់នៅឆ្នាំ២០២៩។ បច្ចុប្បន្នគណៈកម្មាធិការសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា (គ.ស.ម.ក.) កំពុងបន្តពង្រីកយុទ្ធនាការផ្សព្វផ្សាយរបាយការណ៍នេះទៅកាន់រដ្ឋបាលថ្នាក់ក្រោមជាតិជាបន្តបន្ទាប់ ដោយក្នុងឆ្នាំ២០២៦នេះ គឺផ្តោតលើខេត្តពោធិ៍សាត់ និងកំពង់ឆ្នាំង។ លោកបានអះអាងពីភាពបើកចំហនៃនយោបាយនៅកម្ពុជា (មានគណបក្ស១៨ចូលរួមបោះឆ្នោតឆ្នាំ២០២៣) ព្រមទាំងការកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំងនូវចំនួនសហជីព សមាគម អង្គការសង្គមស៊ីវិល និងស្ថាប័នព័ត៌មានដែលបានចុះបញ្ជីស្របច្បាប់។

ជុំវិញបញ្ហាព្រំដែនជាមួយប្រទេសថៃ គ.ស.ម.ក. បានចាត់វិធានការអន្តរជាតិយ៉ាងសកម្ម ដោយដាក់ពាក្យបណ្តឹង ៦០ច្បាប់ និងដឹកនាំគណៈប្រតិភូទៅតវ៉ាការពារការពិតនៅក្រុមប្រឹក្សាសិទ្ធិមនុស្ស UN (ទីក្រុងហ្សឺណែវ) កាលពីខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ កន្លងទៅ ព្រមទាំងអំពាវនាវឱ្យប្រជាពលរដ្ឋរក្សាសាមគ្គីភាព និងជឿទុកចិត្តលើការដោះស្រាយរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល។

លោកបានបញ្ជាក់ពីគោលជំហររដ្ឋាភិបាល៖ សន្តិភាពគឺជាមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃសិទ្ធិមនុស្ស ជាក់ស្តែងកម្ពុជាគ្មានទោសប្រហារជីវិត)។ រាល់ការវាយតម្លៃបញ្ហាសិទ្ធិមនុស្ស ត្រូវតែគោរពអធិបតេយ្យភាព មិនជ្រៀតជ្រែកកិច្ចការផ្ទៃក្នុង មិនភ្ជាប់របៀបវារៈនយោបាយ និងត្រូវឈរលើបរិបទប្រវត្តិសាស្ត្រ សង្គម និងវប្បធម៌ពិតប្រាកដរបស់កម្ពុជា។

ក្នុងឱកាសនោះ លោកទេសរដ្ឋមន្ត្រី កែវ រ៉េមី ក៏បានផ្តល់នូវប្រសាសន៍ផ្តាំផ្ញើ និងណែនាំយ៉ាងមុតមាំ ដល់មន្ត្រីរាជការទូទាំងខេត្ត៖
ទី១-ត្រូវបម្រើប្រជាពលរដ្ឋដោយចិត្តស្មោះត្រង់ បំពេញការងារដោយតម្លាភាព និងមិនត្រូវមានការរើសអើងឡើយ ដើម្បីធានាថាប្រជាពលរដ្ឋគ្រប់រូប ទទួលបានសិទ្ធិស្មើគ្នាក្នុងការទទួលសេវាសាធារណៈពីស្ថាប័នរដ្ឋ។
ទី២-មន្ត្រីមូលដ្ឋានត្រូវយកចិត្តទុកដាក់ខ្ពស់ក្នុងការផ្សព្វផ្សាយ និងអនុវត្តច្បាប់សិទ្ធិមនុស្ស ដោយឈរលើគោលការណ៍ច្បាប់ជាតិ និងបរិបទជាក់ស្តែងនៃសង្គមខ្មែរ ដើម្បីជៀសវាងការបកស្រាយភ័ន្តច្រឡំពីសំណាក់ក្រុមអគតិមួយចំនួន។
ទី៣-ត្រូវចងចាំជានិច្ចថា «សិទ្ធិមនុស្សមិនអាចមានវត្តមានឡើយ បើគ្មានសន្តិភាព»។ ដូច្នេះមន្ត្រីគ្រប់រូបត្រូវក្លាយជាកម្លាំងចលករដ៏រឹងមាំក្នុងការការពារសន្តិភាព ស្ថិរភាពនយោបាយ និងអធិបតេយ្យភាពជាតិឱ្យបានគង់វង្ស។
ទី៤-ត្រូវចេះសហការគ្នាជាធ្លុងមួយ ចុះជាប់ជាមួយមូលដ្ឋាន ដើម្បីស្វែងយល់ ស្តាប់មតិ និងរួមសុខរួមទុក្ខជាមួយប្រជាពលរដ្ឋ ក្នុងការដោះស្រាយរាល់សំណូមពរ ក៏ដូចជាបញ្ហាប្រឈមនានាឱ្យបានទាន់ពេលវេលា និងមានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់៕