(ភ្នំពេញ)៖ លោកបណ្ឌិត ឥន សុផល អ្នកស្រាវជ្រាវប្រវិត្តិសាស្ត្រ និងទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ បានប្រាប់មកកាន់បណ្ដាញព័ត៌មាន Fresh News អំពីសាវតា និងដំណើរការនៃជនភៀសខ្លួនកម្ពុជា ដែលបានភៀសខ្លួនទៅនៅជំរំភៀសខ្លួនថៃ។

ដោយផ្ដើមពីនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃលោក ក្រៀងសាក់ ចាម៉ាណន់ (Kriangsak Chamanan) កំណត់នយោបាយបើកចំហព្រំដែនអនុញ្ញាតទទួលយកជនភៀសខ្លួនខ្មែរ នៅថ្ងៃទី២៤ ខែតុលា ឆ្នាំ១៩៧៩ មជ្ឈមណ្ឌលជនភៀសខ្លួននៅខេត្តស្រះកែវ បានបើកជាផ្លូវការ។ ពេលនោះមានរថយន្តក្រុងចំនួន ១០០គ្រឿង បានដឹកប្រជាជនប្រមាណជាង ២៨,០០០នាក់ មកពីព្រំដែនឆ្ពោះទៅកាន់វាលស្រែប្រហែល ៦០គីឡូម៉ែត្រ ពីព្រំដែនចូលទៅក្នុងទឹកដីថៃ ហើយទីនោះបានក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលគ្រប់គ្រងដោយអង្គការ UNHCR នៅខេត្តស្រះកែវ។

លោកបណ្ឌិត ឥន សុផល បានបញ្ជាក់ថា គោលនយោបាយថ្មីរបស់លោក ក្រៀង សាក់ ដែលអនុញ្ញាតទទួលយកជនភៀសខ្លួន គឺស្ថិតក្រោមសម្ពាធអន្តរជាតិយ៉ាងខ្លាំងជាពិសេសសហរដ្ឋអាមេរិក តែក្រុមនិយមថៃ មិនខ្វល់ពីសម្ពាធអន្តរជាតិនោះទេ នាំគ្នាធ្វើបាតុកម្មរហូតឈានដល់ផ្លូវទ័លច្រកធ្វើឱ្យលោក ក្រៀង សាក់ ត្រូវបានបណ្តេញចេញពីតំណែងនៅខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ១៩៨០ រួចតែងតាំងលោក ព្រេម ទីនស៊ូឡានន់ដា (Prem Tinsulanonda) ឱ្យធ្វើជានាយករដ្ឋមន្ត្រីជំនួស ហេតុនេះគោលនយោបាយបើកទ្វារទទួលយកជនភៀសខ្លួនក៏ត្រូវបញ្ចប់ទៅវិញនៅដើមឆ្នាំ១៩៨០។ លោក ព្រេម ទីនស៊ូឡានន់ដា មិនអនុញ្ញាតឱ្យមានជំរំជនភៀសខ្លួននៅលើទឹកដីថៃ ដូច្នេះជំរំជនភៀសខ្លួន ត្រូវបញ្ជូនមកសាងសង់នៅលើទឹកដីខ្មែរតាមព្រំដែនមានតែជំរំ «ខៅអ៊ីដាង» មួយប៉ុណ្ណោះនៅក្នុងទឹកដីថៃ។

ប៉ុន្តែជំរំជនភៀសខ្លួន ត្រូវបានផ្លាស់ប្តូរចេញ-ចូលទឹកដីកម្ពុជានិងថៃ ជាញឹកញាប់នៅពេលមានការវាយប្រហារ ដូចករណីជំរំណងចាន់ បានផ្លាស់ចេញ-ចូលទឹកដីថៃ មិនតិចជាង៦លើកទេ ពេលស្ងប់ស្ងាត់ពីការច្បាំងគ្នា ត្រូវរើចូលទឹកដីកម្ពុជាវិញ។
ក្នុងនាមជាអ្នកស្រាវជ្រាវប្រវិត្តិសាស្ត្រ និងទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ លោកបណ្ឌិត ឥន សុផល បានបន្ថែមឲ្យលម្អិតទៀតថា រដ្ឋាភិបាលថៃ UNHCR និងកម្ពុជា តំណាងដោយ SNC បានចុះកិច្ចព្រមព្រៀងស្តីពី ការធ្វើមាតុភូមិនិវត្តន៍នៃជនភៀសខ្លួនកម្ពុជាពីជំរំលើទឹកដីថៃ បានចុះហត្ថលេខានៅថ្ងៃទី២១ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៩៩១ ហើយការដឹកជញ្ជូនជនភៀសខ្លួនជាក់ស្តែង បានចាប់ផ្តើមថ្ងៃទី៣០ ខែមីនា ឆ្នាំ១៩៩២។

របាយការណ៍ផ្លូវការរបស់ UN បញ្ជាក់ថា ចន្លោះថ្ងៃទី៣០ ខែមីនា ឆ្នាំ១៩៩២ និងខែមេសា ឆ្នាំ១៩៩៣ មានមនុស្សសរុប ៣៨៧,១៨០នាក់ វិលត្រឡប់មកកម្ពុជា ក្នុងនោះ ៣៨៥,១៧២នាក់ មកពីប្រទេសថៃ។ ប្រតិបត្តិការសំខាន់ត្រូវបានបញ្ចប់នៅថ្ងៃទី៣០ ខែមេសា ឆ្នាំ១៩៩៣ មុនការបោះឆ្នោតខែឧសភា ឆ្នាំ១៩៩៣។

លោកបណ្ឌិត បានចោទជាសំនួរថាតើមានជនភៀសខ្លួនកម្ពុជាឯណាទៅរស់នៅលើទឹកដីថៃរហូតមកដល់ពេលនេះ?

ដូច្នេះភូមិព្រៃចាន់ ភូមិជោគជ័យ បឹងត្រកួន អូភ្លុកដំរី ថ្មដា និងតំបន់ផ្សេងទៀតដែលទាហានថៃកំពុងគ្រប់គ្រងសុទ្ធតែស្ថិតនៅក្រោមរដ្ឋបាលភូមិស្រុកខេត្តរបស់កម្ពុជា តាំងពីមុនសម័យបារាំងរហូតមកដល់សម័យ UNTAC ឆ្នាំ១៩៩៣ បានរៀបចំបោះឆ្នោតនៅតំបន់ទាំងនោះ។ ជាងនេះទៅទៀត បើភាគីថៃថាតំបន់ទាំងនោះជាទឹកដីថៃ មានន័យថា UNTAC ឆ្នាំ១៩៩៣ ទៅរៀបចំបោះឆ្នោតនៅលើទឹកដីរបស់ថៃឬ?